Ses
kısıklığı, genellikle sesin azalması veya hiç çıkmaması olarak
algılanır. Ancak her türlü normalden farklı ses oluşumuna ses kısıklığı
denir ve bu durum bazı ciddi hastalıkların habercisi de olabilir.
Etiler Memorial Polikliniği Kulak Burun Boğaz Bölümü’nden Op. Dr.
Haldun Şan, “Ses Kısıklığının hastalıklarla ilişkisi” hakkında bilgi
verdi.
Sesteki çatallaşmalar, titreşimler, boğuk ses ve diğer tüm ses
değişikliğine ses kısıklığı denir. Gırtlaktan daha aşağı seviyelerdeki
rahatsızlıklar sesin cılız ve zayıf çıkmasına neden olurken, gırtlağın
kendisi ile ilgili hastalıklarda sert, tırmalayıcı ve kısık ses
oluşumuna neden olur. Ağız boşluğu ve dil hastalıklarında ise ses
boğuk, burundan ve “ağızda sıcak patates varmışçasına” çıkmasına sebep
olur.
Ses Kısıklığı Neden Oluşur?
Ses kısıklığı oluşturan pek çok sebep vardır. Bunlar arasında çok
basit ve kendiliğinden iyileşebilecek sebepler olduğu gibi ciddi ve
tedavisinin büyük ameliyatlar gerektirdiği hastalıklar da olabilir.
Ses kısıklığına sebep olabilecek hastalıklar arasında şunlar sayılabilir:
- Larenjit (Gırtlak iltihabı)
- Ses tellerinde nodül, kist veya polip gibi iyi huylu kitleler
- Akciğer hastalıkları
- Ses teli hareketini sağlayan sinirlerin felci
- Alerji veya iltihaplara bağlı geniz akıntısı
- Mideden yukarı doğru asit kaçağının olması (reflü) ve şiddetli kusmalar
- Gırtlak ve çevresindeki dokuların tümörleri
- Ses telleri çevresine gelen darbeler
- Psikolojik sebepler
- Şeker hastalığı veya sinir sistemi hastalıkları gibi vücudun diğer bölgeleriyle birlikte ses telini de tutan hastalıklar
- Sigara, duman ve kimyasal gazlar gibi tahriş edici maddelere maruz kalmak
- Yanlış ses kullanımları(bağırma, çığlık, şiddetli ağlama ve öfke durumları)
- Birtakım cerrahi travmalar(gırtlağa yada üst solunum yoluna
yönelik yada genel anestezi için solunum yoluna tüp(entübasyon tüpü)
yerleştirilmesine bağlı olarak.
Ne Zaman Doktora Gitmelisiniz?
Doğrusu ses kısıklığı olur olmaz doktora gitmektir. Ancak ülkemizde
bu pek mümkün olmamaktadır. Bu nedenle genelde 1-2 haftadan daha fazla
süren ses kısıklıklarında mutlaka doktora gidilmesini öneriyoruz. Ses
kısıklığı ile beraber nefes alma zorluğu, ağızdan kan gelmesi, yutma
zorluğu veya boyunda kitle (şişlik) gibi şikayetler de varsa bir Kulak
Burun Boğaz uzmanına başvurmak için daha acele etmek gerekir. Özetle
kulak burun boğaz uzmanına ne zaman muayene olmak gerekir sorusunun
cevabı olarak:
1-) Ses kısıklığı 2-3 haftadan uzun sürerse,
2-) Ses kısıklığı ile birlikte aşağıdaki belirtiler varsa:
· Soğuk algınlığı gibi belirli bir neden yokken ağrı bulunması,
· Öksürükle kan gelmesi,
· Yutma güçlüğü,
· Boyunda şişlik,
3-) Birkaç günden uzun süren tam ses kaybı veya seste şiddetli değişiklik olursa Kulak Burun Boğaz uzmanı ile görüşülmelidir.
Ses kısıklığı olduğu zaman ne hemen ciddi bir hastalık endişesine
kapılmalıyız ne de çok küçümseyip muayeneyi ihmal etmeliyiz. Özellikle
sigara içen, 50 yaşını aşmış ve 2 haftadan uzun süreli ses kısıklığı
olan erkek hastaların mutlaka hekime başvurmaları ve dikkatli bir
gırtlak muayenesinden geçmeleri şarttır. Çünkü gırtlak kanserinin ilk
ve en önemli işareti ses kısıklığı olup erken evrede saptandığında
yüzde 100’e yakın oranda tedavi edilebilmektedir.
Ses kısıklığının tedavisi, ses kısıklığı yapan hastalığa göre
değişir. Çünkü ses kısıklığı kendisi bir hastalık değil başka
hastalıkların belirtisidir.
Nelere Dikkat Etmelisiniz?
Ses kısıklığının olmaması veya olursa da kolay iyileşmesi için hastanın dikkat etmesi gereken hususlar:
- Sigara ve alkol kullanılmaması (sigaranın rolü çok daha fazladır)
- Sesin doğru tonda, kalınlaştırma ve inceltmeleri fazla yapmadan kullanılması
- Çok uzun süre konuşmaktan kaçınılması
- Diyaframı kullanarak, gırtlak kaslarını çok yormadan konuşulması
- Bol su içilmesi
- Boğaz temizleme hareketini yapmaktan kaçınılması
- Mideden asit kaçağı olan (Reflü) hastalar için akşam saatlerinde
çay, kahve, kola, alkol alınmaması, mideyi dolduracak kadar yemek
yenmemesi, yemek yiyip hemen yatılmaması, yüksek yastıkta yatılması
- Bulunduğunuz ortamın nemi ve ısısının uygun olması
|